5 Λάθη που Μπλοκάρουν τη Δημιουργικότητα των Παιδιών (Ηλικίες 10–15)
Πολλοί γονείς θέλουν το παιδί τους να είναι δημιουργικό, να έχει ιδέες και να σκέφτεται διαφορετικά.
Στην πραγματικότητα όμως η δημιουργικότητα δεν εμφανίζεται αυτόματα. Χρειάζεται χώρο, εμπειρίες και ελευθερία για να αναπτυχθεί.
Κατά τη διάρκεια των ετών ως εκπαιδευτικός έχω δει πολλά παιδιά με εξαιρετική φαντασία και ιδέες. Έχω όμως δει και περιπτώσεις όπου, χωρίς να το καταλάβουν οι ενήλικες, η δημιουργικότητα των παιδιών περιορίζεται.
Συχνά αυτό συμβαίνει μέσα από μικρές καθημερινές συνήθειες.
Ακολουθούν πέντε συχνά λάθη που μπορούν να μπλοκάρουν τη δημιουργική σκέψη των παιδιών ηλικίας 10 έως 15 ετών.
1. Δίνουμε πάντα έτοιμες λύσεις
Όταν ένα παιδί αντιμετωπίζει ένα πρόβλημα, πολλοί γονείς σπεύδουν να δώσουν αμέσως τη λύση.
Αυτό όμως αφαιρεί από το παιδί την ευκαιρία να σκεφτεί.
Για παράδειγμα, ένα παιδί προσπαθεί να φτιάξει μια κατασκευή από χαρτόνια για ένα project στο σχολείο. Η κατασκευή δεν στέκεται σωστά και πέφτει.
Ο γονιός μπορεί να πει αμέσως: «Βάλε περισσότερη ταινία εδώ» ή «Κόλλησε αυτό το κομμάτι έτσι».
Αντί όμως να δώσουμε τη λύση, μπορούμε να ρωτήσουμε:
- «Τι πιστεύεις ότι δεν λειτουργεί εδώ;»
- «Πώς θα μπορούσαμε να το δοκιμάσουμε διαφορετικά;»
- «Υπάρχει άλλος τρόπος να το στηρίξουμε;»
Αυτές οι ερωτήσεις βοηθούν το παιδί να σκεφτεί μόνο του.
2. Φοβόμαστε τα λάθη των παιδιών
Σε πολλές οικογένειες τα λάθη αντιμετωπίζονται σαν κάτι αρνητικό.
Όμως η δημιουργικότητα συχνά γεννιέται μέσα από δοκιμές που δεν πετυχαίνουν με την πρώτη.
Θυμάμαι μια μαθήτρια που προσπαθούσε να δημιουργήσει ένα μικρό παιχνίδι για τους φίλους της. Στην αρχή οι κανόνες που είχε σκεφτεί δεν λειτουργούσαν καλά.
Αν εγκατέλειπε την προσπάθεια, η ιδέα θα τελείωνε εκεί.
Αντί γι’ αυτό όμως δοκίμασε να αλλάξει τους κανόνες και να το ξαναπαίξουν.
Μετά από μερικές δοκιμές το παιχνίδι άρχισε να λειτουργεί και οι συμμαθητές της άρχισαν να το παίζουν στα διαλείμματα.
Αν φοβόταν τα λάθη, αυτή η ιδέα δεν θα είχε προχωρήσει.
3. Εστιάζουμε μόνο στο «σωστό αποτέλεσμα»
Μερικές φορές οι ενήλικες ενδιαφέρονται μόνο για το τελικό αποτέλεσμα.
Όμως η δημιουργικότητα αναπτύσσεται μέσα από τη διαδικασία.
Για παράδειγμα, ένα παιδί μπορεί να ζωγραφίσει κάτι που δεν μοιάζει ακριβώς με αυτό που φανταζόταν.
Αν ακούσει αμέσως σχόλια όπως «δεν είναι σωστό» ή «δεν μοιάζει», μπορεί να αποθαρρυνθεί.
Αντί για αυτό μπορούμε να ρωτήσουμε:
- «Πώς σκέφτηκες αυτή την ιδέα;»
- «Τι σου άρεσε περισσότερο όταν το έφτιαχνες;»
Έτσι το παιδί μαθαίνει ότι η δημιουργία είναι σημαντική από μόνη της.
4. Δεν αφήνουμε χρόνο για πειραματισμό
Το πρόγραμμα πολλών παιδιών είναι γεμάτο δραστηριότητες: σχολείο, φροντιστήρια, αθλητισμός.
Όλα αυτά είναι σημαντικά, αλλά η δημιουργικότητα χρειάζεται και χρόνο χωρίς συγκεκριμένο πρόγραμμα.
Σε αυτές τις στιγμές τα παιδιά αρχίζουν να πειραματίζονται.
Ένα παιδί μπορεί να αρχίσει να σχεδιάζει μια ιδέα για ένα παιχνίδι ή να προσπαθήσει να δημιουργήσει κάτι με υλικά που βρίσκει στο σπίτι.
Αυτές οι στιγμές ελεύθερης δημιουργίας είναι πολύ σημαντικές.
5. Δεν παίρνουμε στα σοβαρά τις ιδέες των παιδιών
Μερικές φορές τα παιδιά λένε ιδέες που φαίνονται περίεργες ή υπερβολικές.
Για παράδειγμα, ένα παιδί μπορεί να πει:
«Θέλω να φτιάξω ένα παιχνίδι που θα βοηθά τα παιδιά να μαθαίνουν μαθηματικά παίζοντας».
Η πρώτη αντίδραση ενός ενήλικα μπορεί να είναι να το θεωρήσει απλώς μια παιδική σκέψη.
Όμως αυτές οι ιδέες είναι συχνά η αρχή δημιουργικής σκέψης.
Αντί να τις αγνοούμε, μπορούμε να ρωτήσουμε:
- «Πώς θα λειτουργούσε αυτό το παιχνίδι;»
- «Τι θα έπρεπε να κάνει ο παίκτης;»
- «Πώς θα μπορούσαμε να το δοκιμάσουμε;»
Με αυτόν τον τρόπο βοηθάμε το παιδί να αναπτύξει την ιδέα του.
Όταν οι Ιδέες Μετατρέπονται σε Δημιουργία
Όταν τα παιδιά έχουν χώρο να πειραματιστούν, να κάνουν λάθη και να δοκιμάσουν ιδέες, αρχίζουν να αναπτύσσουν δημιουργική σκέψη.
Μαθαίνουν να σκέφτονται λύσεις, να οργανώνουν ιδέες και να δημιουργούν κάτι δικό τους.
Αν θέλετε το παιδί σας να εξερευνήσει τις ιδέες του μέσα από δημιουργικές δραστηριότητες, μπορείτε να δείτε το πρόγραμμα μαθημάτων επιχειρηματικότητας για παιδιά από το σπίτι.
Μέσα από μαθήματα, projects και δραστηριότητες τα παιδιά μαθαίνουν πώς μια ιδέα μπορεί να εξελιχθεί σε κάτι πραγματικό.
Η Δημιουργικότητα Είναι Δεξιότητα που Καλλιεργείται
Κάθε παιδί έχει φαντασία.
Η διαφορά είναι αν το περιβάλλον του το ενθαρρύνει να τη χρησιμοποιήσει.
Όταν τα παιδιά έχουν χώρο να σκεφτούν, να δοκιμάσουν και να δημιουργήσουν, συχνά ανακαλύπτουν ικανότητες που ούτε τα ίδια δεν γνώριζαν ότι έχουν.
Και πολλές φορές αυτές οι μικρές ιδέες είναι η αρχή μεγάλων δημιουργιών στο μέλλον.
